Πώς αμείβονται οι εργαζόμενοι του ιδιωτικού τομέα που θα δουλέψουν Χριστούγεννα και Πρωτοχρονιά
Δεν είναι νόμιμος ο συμψηφισμός ημέρας οφειλόμενης ανάπαυσης (ρεπό) με την ημέρα υποχρεωτικής αργίας.
Για τους περισσότερους οι γιορτές των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς είναι ημέρες ξεκούρασης και χαλαρών οικογενειακών στιγμών. Υπάρχουν όμως και κάποιοι που αυτές τις ημέρες συνεχίζουν να εργάζονται.
Γι’ αυτούς τους εργαζόμενους του ιδιωτικού τομέα, οι οποίοι θα εργαστούν τις γιορτές των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς, η ΓΣΕΕ και το Κέντρο Πληροφόρησης Εργαζομένων και Ανέργων της (ΚΕ.Π.Ε.Α./ΓΣΕΕ) παρέχουν τις απαραίτητες διευκρινίσεις.
Ημέρες υποχρεωτικής αργίας, λόγω εορτών
Οι γιορτές των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς, οι οποίες προβλέπονται ως ημέρες υποχρεωτικής αργίας από τον νόμο (άρθρο 2 ΝΔ 3755/1957, άρθρο 4 ΒΔ 748/1966, άρθρο 42 Ν. 4554/2018, άρθρο 60 Ν. 4808/2021, άρθρα 203,219 ΠΔ 62/2025) είναι οι εξής:
- η 25η Δεκεμβρίου (Χριστούγεννα), η οποία εφέτος συμπίπτει με ημέρα Πέμπτη, η 26η Δεκεμβρίου (δεύτερη μέρα των Χριστουγέννων), η οποία εφέτος συμπίπτει με ημέρα Παρασκευή,
- η 1η Ιανουαρίου (Πρωτοχρονιά), η οποία εφέτος συμπίπτει με ημέρα Πέμπτη και η 6η Ιανουαρίου (Θεοφάνια), η οποία εφέτος συμπίπτει με ημέρα Τρίτη.
Σε ημέρα υποχρεωτικής αργίας απαγορεύεται η απασχόληση των εργαζομένων και η λειτουργία των επιχειρήσεων, εκτός από εκείνες που νόμιμα λειτουργούν κατά τις Κυριακές και τις γιορτές.
Όπως αναφέρεται σε σχετική ανακοίνωση, δεν είναι νόμιμος ο συμψηφισμός ημέρας οφειλόμενης ανάπαυσης (ρεπό) με την ημέρα υποχρεωτικής αργίας.
Οι ημέρες υποχρεωτικής αργίας δεν περιλαμβάνονται στην ετήσια άδεια με αποδοχές.
Αμοιβή ημερών υποχρεωτικής αργίας
Για τις επιχειρήσεις που δεν λειτουργούν:
Στις επιχειρήσεις που δεν λειτουργούν κατά τις ημέρες υποχρεωτικής αργίας, καταβάλλεται, χωρίς κάποια προσαύξηση, το σύνηθες ημερομίσθιο σε όσους αμείβονται με ημερομίσθιο, ενώ σε όσους αμείβονται με μισθό δεν οφείλεται πρόσθετη αμοιβή, πέραν του μηνιαίου μισθού τους.
Κατ’ εξαίρεση, εάν παρασχεθεί εργασία σε επιχειρήσεις που αργούν κατά τις Κυριακές και τις ημέρες αργίας και για έκτακτο λόγο λειτουργήσουν, με τις νόμιμες διατυπώσεις, τότε οι εργαζόμενοι πλήρους απασχόλησης που αμείβονται με μισθό δικαιούνται προσαύξηση κατά 1/25 και οι αμειβόμενοι με ημερομίσθιο ένα ακόμα ημερομίσθιό, επί του ωρομισθίου των οποίων θα υπολογιστεί και η προσαύξηση κατά 75% για την εργασία σε ημέρα υποχρεωτικής αργίας.
Για τις επιχειρήσεις που νόμιμα λειτουργούν:
Στις επιχειρήσεις που λειτουργούν νόμιμα κατά τις Κυριακές και τις ημέρες υποχρεωτικής αργίας, οι εργαζόμενοι-ες που θα απασχοληθούν δικαιούνται:
- αν αμείβονται με ημερομίσθιο, το σύνηθες καταβαλλόμενο ημερομίσθιό τους και προσαύξηση 75% που θα υπολογιστεί στο νόμιμο ωρομίσθιό τους για όσες ώρες απασχοληθούν και
- αν αμείβονται με μηνιαίο μισθό, οφείλεται προσαύξηση 75% που υπολογίζεται επί του νομίμου ωρομισθίου τους για όσες ώρες απασχοληθούν.
Σημειώνεται ότι για την εργασία άνω των πέντε ωρών σε ημέρα Κυριακή υπάρχει υποχρέωση χορήγησης αναπληρωματικής εβδομαδιαίας ανάπαυσης (ρεπό) διάρκειας 24 ωρών σε άλλη εργάσιμη ημέρα της αμέσως επόμενης εβδομάδας.
Οι εργαζόμενοι που απασχολούνται σε επιχειρήσεις οι οποίες νόμιμα λειτουργούν κατά τις Κυριακές και τις αργίες και έχουν ρεπό σε κάποια από τις ημέρες υποχρεωτικής αργίας, σύμφωνα με το ισχύον σταθερό πρόγραμμα εργασίας ή από την εφαρμογή κυκλικού συστήματος χορήγησης εβδομαδιαίας ανάπαυσης, δεν δικαιούνται συμπληρωματική ανάπαυση σε άλλη ημέρα. Αν, όμως, εργαστούν, δικαιούνται, πέραν της προαναφερόμενης αμοιβής, να λάβουν και αναπληρωματική ανάπαυση σε άλλη εργάσιμη ημέρα της επόμενης εβδομάδας.
Εάν η απασχόληση τόσο των ημερομισθίων, όσο και των επί μηνιαίο μισθό κατά τις παραπάνω ημέρες αργίας είναι πέραν των 40 ωρών, οφείλεται, εκτός από την προσαύξηση και πρόσθετη αμοιβή, λόγω υπερεργασίας κλπ.
Σε περίπτωση που ισχύουν ευνοϊκότεροι όροι (π.χ. από Συλλογική Σύμβαση Εργασίας, κανονισμό εργασίας, επιχειρησιακή συνήθεια ή έθιμο) ως προς τις προσαυξήσεις της αμοιβής για την εργασία σε ημέρα υποχρεωτικής αργίας ή Κυριακής, αυτοί υπερισχύουν.
Πότε καταβάλλεται το δώρο Χριστουγέννων
Η καταβολή του δώρου Χριστουγέννων πρέπει να γίνει έως τις 21 Δεκεμβρίου 2025.
Σε περίπτωση που το δώρο Χριστουγέννων δεν καταβληθεί έγκαιρα, οι εργαζόμενοι ή/και τα σωματεία μπορούν και πρέπει να προσφύγουν στην οικεία Επιθεώρηση Εργασίας, προκειμένου να συνταχθεί μηνυτήρια αναφορά. Η μηνυτήρια αναφορά διαβιβάζεται στον Εισαγγελέα για την άσκηση ατομικής δίωξης σε βάρος του εργοδότη, ενώ, παράλληλα, διαβιβάζεται και στο οικείο αστυνομικό τμήμα για την κίνηση της αυτόφωρης διαδικασίας. Οι εργαζόμενοι ή/και τα σωματεία τους έχουν το δικαίωμα να υποβάλουν μήνυση απευθείας στο αρμόδιο αστυνομικό τμήμα και να ζητήσουν την εφαρμογή της αυτόφωρης διαδικασίας.
Στη μηνυτήρια αναφορά θα πρέπει να αναγράφονται τα στοιχεία της επιχείρησης και τα στοιχεία κατοικίας του εργοδότη, εάν αυτό είναι δυνατόν, δεδομένου ότι η διαδικασία του αυτοφώρου διαρκεί έως και 48 ώρες.
Σε κάθε περίπτωση μη καταβολής του δώρου Χριστουγέννων μέσα στην τασσόμενη προθεσμία, οι Επιθεωρητές της Επιθεώρησης Εργασίας έχουν υποχρέωση να επεμβαίνουν άμεσα, διενεργώντας ελέγχους και να βρίσκονται σε πλήρη ετοιμότητα για την άσκηση της διαδικασίας του αυτοφώρου και την επιβολή των σχετικών κυρώσεων.
